
Elektronik alet kullanımı ve göz; elektronik aletlerin son yıllarda hayatımızın merkezine yerleşmesi ile, göz sağlığı üzerine olan etkileri daha çok çalışmanın konusu olmuş ve bu konudaki pek çok bilinmeyen nokta aydınlanmıştır. Elektronik alet kullanımı gözlerimizi hem doğrudan, hem de ikincil şekilde pek çok mekanizma ile etkilemektedir.
Elektronik alet kullanımında kullanım süresinin uzun ve molasız olması durumunda, hem genel vücut sağlığı-hem de göz sağlığı çeşitli mekanizmalar ile etkilenmektedir. Elektronik cihazların göz sağlığını etkilemesine neden olan ilk mekanizma, göz yaşı fonksiyonunu bozması ve göz yüzeyine yaptığı kurutucu etki ile olmaktadır.
Göz kapaklarımız arasındaki mesafede, normalde göz kırpma ile göz yüzeyine yayılan sağlıklı göz yaşı tabakası bulunmaktadır. Saatlerde elektronik cihazların ekranlarına bakan ve göz kırpmayı unutan insanlarda sağlıklı göz yaşının fonksiyonu bozulur, göz yüzeyine yayılamaz ve hızlıca buharlaşır. Bu durumda göz kuruluğu meydana gelir. Yine aynı şekilde, yakın ekrana fazla odaklanan gözlerde, göz odaklama kasları spazm yaşayarak görme bulanıklğına, odaklama sorunlarına, göz ve çevresinde ağrılara hatta çift görmeye sebep olur.
Elektronik alet kullanımına bağlı göz hastalıklarının başlıcaları;
Çocuklarda görülen göz hastalıkları ile ilgili yazımı https://www.drpinarozer.com/cocuk-goz-hastaliklari/ linkinden okuyabilirsiniz.
Elektronik alet ve göz kuruluğu, tıbbi ismi ’kuru göz’ olarak bilinen kronikleşmeye müsait bir tablodur ve genelde kontrolsüz elektronik alet kullanımı olan her yaş grubu insanda en sık görülen göz rahatsızlığı olarak karşımıza çıkmaktadır.
Elektronik alet kullanımına bağlı kırmızı göz, göz kuruluğu zemininde gelişen bir durumdur ve kişilerin yaşam konforunu bozmaktadır. Kimi zaman enfeksiyon durumu da kırmızı göze eşlik etmektedir.
Elektronik alet kullanımına bağlı uyum spazmı, yakın odaklama mekanizması fazla zorlanan gözlerde kaslardaki spazma bağlı görülür ve genelde göz çevresi ağrıları ile birliktedir. Uyum spazmı durumunda, yakına uzun süre bakan kişiler uzağa baktıklarında çift görme ve bulanık görme yaşamaktadırlar. Gözlük numaralarında spazma bağlı değişiklikler olmakta ve hasta uzağı net göremediğini söylemektedir. Uyum spazmı tedavi edilmez ise dirençli çift görme ve şaşılık ile sonuçlanmaktadır.
Elektronik aletlerin uzun süreli kullanımına bağlı ortaya çıkan kontrolsüz miyopi artışı ise son dönemde pek çok bilimsel çalışmaya konu olmuştur. Mevcut miyopisi olan hastalarda ekran maruziyeti ile miyopide artış görülmektedir. Ayrıca hiç kırma kusuru olmayan hastalarda yakın mesafeli elektronik uyaranlarda artış nedeni ile miyopi ortaya çıkmakta ve kontrolsüz yakın uyaran devam ettiği sürece miyopi hızlı ilerleme göstermektedir.
Bu ilerlemenin gözün ön-arka çapındaki artışa bağlı olduğu düşünülmektedir. Gözün ön-arka çapındaki artış, kapalı ortamlarda uzun süre kalan ve ekran maruziyet süresi fazla olan çocuklarda özellikle fazla bulunmuştur. Bu durum kitlesel olarak tüm dünyada büyük bir göz sağlığı sorunu olarak görülmektedir.
Bu ilerlemenin gözün ön-arka çapındaki artışa bağlı olduğu düşünülmektedir. Gözün ön-arka çapındaki artış, kapalı ortamlarda uzun süre kalan ve ekran maruziyet süresi fazla olan çocuklarda özellikle fazla bulunmuştur. Bu durum kitlesel olarak tüm dünyada büyük bir göz sağlığı sorunu olarak görülmektedir.
Elektronik alet kullanımı ve göz hastalıklarında; elektronik aletlerin uzun süreli ve aralıksız kullanımı belirtileri;
gibi şikayetler oluşmasında neden olmaktadır.
Bu belirtiler her yaş grubunda ortaya çıkabilir ve göz hekimi tarafından detaylı muayene edilerek tespit edilebilir.
Elektronik alet kullanımı ile ortaya çıkan göz problemleri, elektronik cihaz ekranlarına maruziyetin süresi ile doğrudan ilişkilidir. Gün içinde uzun saatlerce süren ekran maruziyeti, şikayetlerin daha belirgin olmasına neden olur. Uzun süreler ve aralık vermeden yapılan ekran çalışmalarının silier kas denen uyum kaslarında spazma neden olduğu bilinmektedir. Bu nedenle; uzun saatlerce yakına bakarak çalışma durumlarında, 20 dk ara ile 20 sn kadar 5-6 metre uzaklara bakarak silier kaslar üzerindeki spazmı azaltmak önerilmektedir.
Sık göz kırpmak ve bol sıvı almak, uzun süreli elektronik alet maruziyetinde göz kuruluğuna karşı diğer önerilerdir. Bu şekilde göz yaşı fonksiyon kaybını en aza indirebilmek için çaba göstermek gereklidir.
Çocuklarda ise elektronik alet kullanımı 2 yaş öncesi önerilmemektedir, 2 yaş sonrasında ise kısıtlı sürelerde (en fazla 1 saat) ve ara vererek kullanımı gereklidir.
Gözün yakın ekrana maruz kalma süresi fazla olan çocuklarda, ön-arka çapında hızlı artış olması miyopi ilerlemesini beraberinde getirmektedir. Özellikle genetik zeminde miyopiye yatkınlığı olan çocuklarda bu duruma daha çok dikkat etmek gereklidir.
Ailesel yatkınlık ve prematür doğum gibi temel risk faktörlerini taşıyan çocuklarda elektronik ekran sürelerinin kontrollü şekilde düzenlenmesi ve günde 1-2 saati geçmeyecek şekilde kısıtlanması gereklidir. Açık havada zaman geçirmek, D vitamini düzeyinin yeterli düzeyde olması ve bir spor aktivitesi ile uğraşarak gözlerin üzerindeki yakın uyarının azaltılması alınabilecek önlemler arasında sayılmaktadır.
Karanlık ortamlarda TV izlemek, tablet-telefon ekranına karanlıkta bakmak gözlerin daha fazla uyum yapmasına ve yorulmasına, miyopiye kayma yönünde daha fazla uyarı almasına sebep olduğundan özellikle çocuklarda bu konuda dikkat edilmelidir. Benzer şekilde; karanlık ortamda parlak ekran ışığı ile çalışan kişilerde de kontrast farkına bağlı göz yorgunluğu şikayetleri görülmektedir. Bu durumda ortamın aydınlatmasına paralel şekilde ekran parlaklığı ayarlanmalıdır.
Göz sağlığınız ile ilgili tanı ve tedavisi amacı ile randevu oluşturmak için TIKLAYINIZ